Beşiktaş Forum  ( 1903 - 2013 ) Taraftarın Sesi


Geri git   Beşiktaş Forum ( 1903 - 2013 ) Taraftarın Sesi > Kültür , Sanat Turizm, Gezi ve Seyahat Rehberi > Tiyatro - Edebiyat

Cevapla
 
LinkBack Seçenekler Stil
Alt 05-02-2007, 03:32   #1
Dişi Kartal
 
NuraN - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 
Ses Ve Diyafram

SES VE DİYAFRAM

KONUŞMA VE SUSMALAR

Oyunda aktarırken konuşma kadar susmalar da önemlidir. Susmalar sözcükleri kümeleştirir, sözcük kümelerini birbirinden ayırır.
Günlük yaşamda da çok önemli olan susma, sahne üzerinde de anlamın aktarılması için olağanüstü önem taşımaktadır.
Susmaların önemini bir örnek üzerinde görelim.

ÖRNEK:
"Çalış baban gibi eşek olma!".
Susma, noktasını değiştirdiğimizde tümcenin yüklendiği anlam büyük ölçüde değişir.
"Çalış baban gibi, eşek olma!"
ve
"Çalış, baban gibi eşek olma!"cümlelerinde susma yeri değiştirildiğinden içerdiği anlam da değişir.
Oyun metnini parçalara bölerek okumak oyuncuyu sözcükleri yorumlamaya, böylelikle de sözcüklerin içeriklerini, anlamlarını, özünü anlamaya zorlar. Oyuncu sahne üzerinde her söylediği sözün özüm: inmeye çalışarak anlamını yakaladığı takdirde; konuşmasında biçim yönünden bir incelik, içerik yönünden de bir tutarlılık ve derinlik yakalar.
Oyuncu metni anlamadığı ve noktalamaya dikkat etmediği sürece başarılı olamaz. Bunun için yapılacak ilk iş, metni ölçü ve parçalara bölmek, susma yerlerini saptamaktır.
Şimdi bunu bir örnek üzerinde görelim:

ÖRNEK

" OTELLO Shakespeare
OTHELLO - Nasıl Karadeniz'in buzlu akıntısı ve sert cereyanı kesilmek nedir bilmeden dosdoğru Marmara ve Çanakkale'yi boylarsa, benim kanlı düşüncelerim de öylece müthiş adımlarla ilerleyecek, asla geri bakmayacak, asla kuvvetten kesilip alçalarak aşka doğru gelmeyecek, ta büyük ve kudretli büyük bir intikam ve ne var ne yok hepsini birden yutuncaya kadar."
Görüldüğü gibi, tek ve uzun bir tümceyle karşı karşıyayız. Bu uzun tümceyi susma yerlerini iyi saptamadan yeterli nefes almadan söyleme olanağı yoktur. Kimi sözcük kümelerinin hakkını tastamam vermek doğru yerlerde nefes almak gerekir. Stanislawski parçayı şu şekilde bölümlemeyi önerir:
"OTHELLA - Nasıl Karadeniz'in buzlu akıntısı ve sert cereyanı / kesilmek nedir bilmeden / dosdoğru Marmara ve Çanakkale'yi boylarsa / benim kanlı düşüncelerim de öylece müthiş adımlarla ilerleyecek / asla geri bakmayacak / asla kuvvetten kesilip alçalarak aşka doğru gelmeyecek / ta ki büyük ve kudretli / büyük bir intikam / ne var ne yok hepsini birden yutuncaya kadar.!"
Bu bölümlemeyi yaptıktan sonra ilk düşüneceğimiz Shakespeare'in noktalama işaretlerine verdiği önemdir. Bu metinde her noktalama işaretinin kendine göre bir anlamı ve önemi vardır. Tonlamalar, bu anlamları yakalamaya yönelik yapıl¬madığı sürece tekstin amacına ulaşılamayacak, anlatmak istenen seyirciye yeterince anlatılamayacaktır.
Noktalama işaretlerine verilen önem, susmanın biçimini de saptayacaktır.
SUSMALAR
Stanislawski sahne üzerinde iki tür susma olduğunu belirtir: Mantıksal susma ve psikolojik susma. Stanislawski "mantıksal susma yerleri noktalama işaretleriyle; psikolojik susma yerleri belirlenecektir" der.

Mantıksal susma söz öbeklerini, metnini tüm tümcelerini makinemsi bir yoldan biçimlendirerek anlamı kolaylaştırırken psikolojik susmalar düşüncelere, sözcüklere yaşam katar.
Sonuç olarak şunu söyleyebiliriz:
Mantıksal susmadan yoksun oyun metni oyunu anlaşılmaz hale, psikolojik susmadan yoksun oyun metni oyunu "yaşamaz" bir hale getirir. Şunu unutmayın sakın:
Mantıksal susma aklımıza, psikolojik susma duygularımıza yöneliktir.

İTİCİ SESLER
Katı, kulak tırmalayıcı, hırıltılı, tiz, burundan çıkan buğulu, çok yumuşak biçimden yoksun sesler rahatsız edici seslerdir. İyi bir çalışmayla bu tür ses kusurlarından kurtulmak mümkündür. Bunun için de düzenli çalışmak ve vakit ayırmak gerekir.
Örneğin bir roman, bir tekerleme temrini alın, bir kalemi ağzınıza yatay olarak koyun ve öylece bir saat okuyun. Sesinizi yükseltin, alçaltın. Bunu bir antrenman gibi düşünün, düzenli olarak çalışın. Temrinleri ve tekerlemeleri çalışın. Bol bol okuyun.

DİYAFRAMDAN SOLUNUM
En güzel ses, hiç bir zaman zorlama olmadan çıkan sestir. Oyun sırasında kelime ve cümleleri ayrı tonda ve vurguda söylemek büyük bir yanlıştır.
Oyuncular için en doğru soluma diyaframdan solumadır. Mutlaka ve mutlaka diyafram solunumu kullanılmalıdır. Düzenli olarak yapılan çalışma ve temrinlerle diyaframı geliştirmek mümkündür. Size şöyle bir örnek vereyim; hiç spor yapmayan, ağırlık kaldırmayan yani düzenli olarak çalışmayan ir' insanın atletik bir vücudu olabilir mi? Olamaz. Oyunculuk da böyledir, sürekli temrin ve diyafram çalışması yapmadan iyi bir diyafram kullanımına ulaşamazsınız. Bunun için yapacağınız tek bir şey var; çalışmak, çalışmak ve çalışmak.
Diyaframdan solunum yaparken akciğerlerimizin alt loplarını etkin şekilde kullanmak suretiyle, kaburga kemiklerinin alt hizasından dışarıya itilecek şekilde nefes alabilmeyle çalışılır. Önce çok derin olmak kaydıyla arda arda 3-4 soluma yapın. Göğüs kafesiniz ve omuzlarınız yukarı doğru kalkarsa hatalı nefes almışsınız demektir.
Diyafram nefesini daha iyi anlayabilmek için düz bir zeminde yere sırt üstü uzanın. Hızlı ve kısa aralıklarla sadece ağızdan solumaya başlayın. Yerde nefes alırken dikkat edeceğiniz şey, göğüs kafesinin bittiği yerden karından gözlemlenen bir hareket söz konusu mu?
Bunu anlamak için iki elinizle göğüs kafesinizin üzerine hafifçe bastırın ya da başka bir arkadaşınızdan iki eliyle göğüs kafesinizin üzerine bastırmasını rica edin.
Şimdi aynı solumayı göğsünüzün alt kısmına doğru yapın. Diyaframdan nefes alıyor musunuz dikkat edin. Üzülmeyin diyaframdan nefes alamadıysanız başka bir önerim daha var, çünkü diyafram nefesini öğrenme, bazı insanlar için sanıldığından zordur.
Şimdi sırt üstü düz konumda uzanmış durumdasınız. Nefesinizi tutun, bu halde kamınızı içeri ve dışarı itin. Nefes almadan bunu gerçekleştirebiliyor musunuz? Cevabınız evet ise şimdi karnınızı dışarı itin, nefes verirken kamınızı içeri çekin. Bu yolla diyaframdan solumayı öğrenebilirsiniz. Bunu defalarca tekrarlayın.
Diyaframdan doğru nefes alma şeklinizin otomatikleşmesi gerekmektedir. Bir oyuncu olarak her zaman için bilinçli olarak nefesimizi kontrol etmeliyiz. Alışkanlık kazanıncaya kadar iki hafta bu çalışmaları tekrarlayın. Günde en az kırk dakika çalışın. Çalışmalarda başarılı olabilmek için çalışma öncesinde midenizin 1/3'ünün boş olmasına dikkat ediniz. Diyaframdan nefes alma, yukarıda önerilenler doğrultusunda sürekli ve düzenli yapıldığı sürece alışkanlık haline gelecek, otomatikleşecektir. Zamanla diyaframınızı kullanmayı ve aldığınız nefesi iktisaslı ve uzun sürede kullanmayı öğrenmelisiniz.

Örneğin bir oyunda oynuyorsunuz ve üç sayfalık bir tiradınız var; eğer diyaframınızı iyi kullanabiliyorsanız, takılmadan, zorlanmadan ve tekstin içerisindeki anlatımı yakalayacak şekilde oynayabilirsiniz.
Ama farz edin ki, diyafram kullanmanız zayıf. Gereksiz yerde nefes alıp vereceksiniz ve tekstin altından kalkmanız zorlaşacaktır.

DİYAFRAM NEFESİNDE DİKKAT EDİLECEK AL TIN KURALLAR
1- Nefes alırken derin, sık, çabuk, düzenli, gerilmeden, gürültüsüz alıp vermeyi öğrenmelisiniz.
2- Nefesinizi kesinlikle burnunuzdan alıp, ağzınızdan vereceksiniz.
3- Nefesinizi alış, tutuş ve veriş zamanlamanız 1- 4 -2 formülüne uygun olmalı.
4- Yani nefesinizi 2 saniyede almışsanız 8 saniye içinde tutacak ve 4 saniyede vereceksiniz.
5- Nefes alırken akciğerlerinizi zorlayınız. Nefesi uzun süre alıp tutmayı öğreniniz.
6- Bir anda fazla alınan oksijen baş dönmesine yol açabilir.
7- Amaç ciğerleri büyütmektir. Ama ciğerler bir anda büyümez. İdeal bir diyafram nefesi kısa sürede oluşturulamaz. .Çalıştıkça diyaframınızın geliştiğine tanıklık edeceksiniz.
8- Eğer gırtlağı fazla sıkarak havayı, tutmaya kalkarsanız gırtlak yorulur. Ses bozulmaya başlar.
9- Konuşmaya başladığınızda aldığınız hava bir çırpıda boşalıp bitmemelidir. Aynı havayı en uzun süre kullanmayı öğrenin. Ama bu sırada kasılmamalı ve gırtlağın kapanmasına neden olamamalıyız. Yoksa hırıltıdan başka bir şey çıkaramayız.

SES TEMRİNLERİ

UYGULAMA 1

SOLUK TUTMA ÇALIŞMASI
1- Derin derin nefes alın. Nefesinizi dayanabileceğiniz kadar tutun.

2- Derin derin nefes alın; Gırtlağınızı açık tutun. Kısa kısa ve kesik kesik soluma yapın. Ciğerleriniz dolu iken karın bölgelerinizdeki harekete dikkat edin.
3- Derin derin nefes alın. Bir parmağınızla dudağınızı tutun ve üf1er gibi yapın. Havanın çıkardığı ısıyı hissedin. Bir daha nefes alın, aldığınız nefesi bir mum ateşini hafifçe üf1üyor gibi dışarı arın.
4- Kalın, orta ve ince sesinizi belirleyin ve nefes alın. PAPAPA sözcüğünü düşük sesle, mümkün olduğu kadar az nefes harcayarak yapabileceğiniz en uzun sürede tekrarlayın. Sonra aynı temrini yüksek sesle yapın.
__________________
Gönlümle baş başa düşündüm demin;
Artık bir sihirsiz nefes gibisin.
Şimdi tâ içinde bomboş kalbimin
Akisleri sönen bir ses gibisin.

Mâziye karışıp sevda yeminim,
Bir anda unuttum seni, eminim .
Kalbimde kalbine yok bile kinim .
Bence artık sen de herkes gibisin.

Eylül 2008


NuraN Ofline   Alıntı ile Cevapla
Alt 05-02-2007, 03:32   #2
Dişi Kartal
 
NuraN - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 

UYGULAMA 2

Diyaframdan derin bir soluk alın. Aldığınız soluğu 'f ile en uzun sürede
1- Ateşi üf1er gibi
2- Çiçeği koklar gibi
3- Köpek gibi havlayarak
4- Korkarak ve bunun gibi değişik duygular kullanarak dışarı veriniz.

UYGULAMA 3

(s) ünsüzünü aşağıdaki gösterildiği gibi kesintisiz, zayıf, kuvvetli boşaltılması
1- ssssssssssssssssssss
2- s -s- s- s- s- s- s- s- s- s
3- sss- s- ssss- s

4- s- S- S- S- S- S- s- s- s- s- S- S- S- sss- S- S- s

UYGULAMA 4

Önce kısık sonra yüksek sesle aşağıdakileri tekrarlayınız.
ah, oh, uh, ıh, eh, oh, üh, ih... hah, hoh, huh, hıh, heh, hoh, ahah, ohoh, uhuh, ıhıh, eheh, ühüh, ihih, hahhah,ohoh,huhuh

UYGULAMA 5
Aşağıdaki sesleri çıkartarak kahkaha atmaya çalışınız.

Kahkah, kahkah, kühküh, kihkih, kuhkuh, kıhkıh, kehkeh,

UYGULAMA 6
Hop hecesini tek nefeste yavaş, bağırarak, kızarak, sevinerek, gülerek, acı çekerek tekrarlaynız.

UYGULAMA 7
Aşağıdaki uygulamayı;
1- 5 metre İlerideki biri duyacak şekilde
2- 20 metre ilerideki biri duyacak şekilde
3- 100 metre ilerideki biri duyacak şekilde
4- 200 metre ilerideki biri duyacak şekilde
5- 500 metre ilerideki biri duyacak şekilde
6- 1000 metre ilerideki biri duyacak şekilde, yüksek sesle tempolu tekrarlayınız:
"pa, pe, pi, po, ba, be, bi, bo"

UYGULAMA 8

Dudak kaslarınızı iyice gevşetmeye çalışın. Çenenizi iyice açın, dilinizi serbest bırakın. Hafiften hızlıya doğru tempolu soluyun. Aldığınız hava, üflermişsiniz gibi ağzınızdan çıksın. 5 dakika bu işlemi sürdürün.

UYGULAMA 9
Ağzınız kapalı, ayakta dik durun. Burnunuzdan çıkan havayla "mmmmmm" deyin. Bunu 5 dakika tekrarlayın.

UYGULAMA 10
Derin nefes alın, soluğunuzu itebileceğiniz en uzak noktaya fırlatın ve BOB deyin. Uygulamayı 5 dakika tekrarlayın.

UYGULAMA 11
Derin nefes alın. "ha, ho, hu, ha, ho, hu" hecelerini bir tempo dahilinde, hızlıdan yavaşça ya da yavaştan hızlıya tekrarlayın. 5 dakika sürsün.

UYGULAMA 12
Derin nefes alın. "Ah" hecesini fısıltıyla başlayarak çıkabileceğiniz en üst sese kadar çıkarak tonlayın. Aynı temrini daha sonra en üst noktadan en pes noktaya kadar indirin.

UYGULAMA 13
Yakacağınız bir mumu dudağınızın yakınında tutun. Sesli harfleri sırasıyla kullanın:
a, e, ı, i, o, ö, u, ü
__________________
Gönlümle baş başa düşündüm demin;
Artık bir sihirsiz nefes gibisin.
Şimdi tâ içinde bomboş kalbimin
Akisleri sönen bir ses gibisin.

Mâziye karışıp sevda yeminim,
Bir anda unuttum seni, eminim .
Kalbimde kalbine yok bile kinim .
Bence artık sen de herkes gibisin.

Eylül 2008


NuraN Ofline   Alıntı ile Cevapla
Alt 05-02-2007, 04:17   #3
Yardımcı Admin
 
Meric - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 

teşekkürler eline sağlık
__________________


http://img81.imageshack.us/img81/9771/topmain8dd3mg5.jpg
Meric Ofline   Alıntı ile Cevapla
Cevapla

Bu konuyu arkadaşlarınızla paylaşın


Konuyu Toplam 1 Üye okuyor. (0 Kayıtlı üye ve 1 Misafir)
 
Seçenekler
Stil

Yetkileriniz
You may not post new threads
You may not post replies
You may not post attachments
You may not edit your posts

BB code is Açık
Smileler Açık
[IMG] Kodları Açık
HTML-KodlarıKapalı
Trackbacks are Açık
Pingbacks are Açık
Refbacks are Açık




Türkiye`de Saat: 05:49 .

Powered by vBulletin® Copyright ©2000 - 2008, Jelsoft Enterprises Ltd.
SEO by vBSEO 3.3.2

Sitemiz CSS Standartlarına uygundur. Sitemiz XHTML Standartlarına uygundur

Oracle DBA | Kadife | Oracle Danışmanlık



1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 83 84 85 86 87 88 89 90 91 92 93 94 95 96 97 98 99 100 101 102 103 104 105 106 107 108 109 110 111 112 113 114 115 116 117 118 119 120 121 122 123 124 125 126 127 128 129 130 131 132 133 134 135 136 137 138 139 140 141 142 143 144 145 146 147 148 149 150 151 152 153 154 155 156 157 158 159 160 161 162 163 164 165 166 167 168 169 170 171 172 173 174 175 176 177 178 179 180 181 182 183 184 185 186 187 188 189 190 191 192 193 194 195 196 197 198 199 200 201 202 203 204 205 206 207 208 209 210 211 212 213 214 215 216 217 218 219 220 221 222 223 224 225 226 227 228 229 230 231 232 233 234 235 236 237 238 239 240 241 242 243 244 245 246 247 248 249 250 251 252 253 254 255 256 257 258 259 260 261 262 263 264 265 266 267 268 269 270 271 272 273 274 275 276 277 278 279 280 281 282 283 284 285 286 287 288 289 290 291 292 293 294 295 296 297 298 299 300 301 302 303 304 305 306 307 308 309 310 311 312 313 314 315 316 317 318 319 320 321 322 323 324 325 326 327 328 329 330 331 332 333 334 335 336 337 338 339 340 341 342 343 344 345 346 347 348 349 350 351 352 353 354 355 356 357 358 359 360 361 362 363 364 365 366 367 368 369 370 371 372 373 374 375 376 377 378 379 380 381 382 383 384 385 386 387 388 389 390 391 392 393 394 395 396 397 398 399 400 401 402 403 404 405 406 407 408 409 410 411 412 413 414 415 416 417 418 419 420 421 422 423 424 425 426 427 428 429 430 431 432 433 434 435 436 437 438 439 440 441 442 443 444 445 446 447 448 449 450 451 452 453 454 455 456 457 458 459 460 461 462 463 464 465 466 467 468 469 470 471 472 473 474 475 476 477 478 479 480 481 482 483 484 485 486 487 488 489 490 491 492 493 494 495 496 497 498 499 500 501 502 503 504 505 506 507 508 509 510 511 512 513 514 515 516 517 518 519 520 521 522 523 524 525 526 527 528 529 530 531 532 533 534 535 536 537 538 539 540 541 542 543 544 545 546 547 548 549 550 551 552 553 554 555 556 557 558 559 560 561 562 563 564 565 566 567 568 569 570 571 572 573 574 575 576 577 578 579 580