Osmanlı Devleti kronolojisi

[Constantin]

1850 Ticaret Kanunname-i Hümayunu'nun kabulü
* 1850 İlk faizsiz kaimenin çıkarılması
* 1850 Muallim Naci'nin doğumu
* 12 Mart 1850 Darü'l-Maarif'in öğrenime başlaması
* 1851 Ceza Kanunname-i Hümayunu'nun kabulü
* 1851 Londra Sergisi
* 1851 Akademik karakterde ilk ilmi dernek olan Encümen-i Daniş'in açılması
* 18 Temmuz 1851 Encümen-i Daniş'in kurulması
* 1852 Abdülhak Hamid'in doğumu; İstanbul Şark Cemiyetinin (Societe Orientale de Constantinople) kurulması
* 1853 "Mukaddes yerler" meselesi, Rusya'nın tazyikleri ve Kırım Savaşı'nın patlaması
* 1853 İstanbul'da I Abdülmecid tarafından Dolmabahçe Sarayı'nın inşa ettirilmesi
* 1854 İlk dış istikraz : Borçlanma devrinin ve alışkanlığının başlaması
* 1854 Meclis-i Vala'nın "Meclis-i Ali-yi Tanzimat" ve "Meclis-i Ahkam-ı Adliye'ye" ayrılması
* 1854 İhtisab teşkilatının lağvı
* 12 Mart 1854 Rusya'ya karşı İngiltere ve Fransa ile ittifak
* 1855 Piyanonun yüksek sosyeteye geçişi [Leyla (Saz) Hanım'ın babası Hekimbaşı İsmail Paşa'nın köşküne İtalya'dan getirtilen]
* 1855 Gayri müslimlerden alınan "cizye"nin kaldırılması
* 1855 Paris Sergisi
* 16 Ağustos 1855 İstanbul'da Şehremanetinin kurulması (modern belediye idarelerinin başlangıcı)
* 9 Eylül 1855 Osmanlı İmparatorluğu'nda telgrafın hizmete girmesi
* 14 Kasım 1855 Et ve Ekmek dışında hemen bütün maddelerden narhın kaldırılması
* 1856 Rusya'nın Asya'da Türk illeri istikametinde fetihlere başlamasının şartlarının oluşması
* 1856 Bank-ı Osmani'nin kurulması
* 1856 Arap alfabesinin Mors alfabesine uyarlanmasıyla telgrafların Türkçe olarak çekilmeye başlanması
* 1856 Islahat Fermanı
* 1856-1860 Köstence-Çernevo'da demiryolu hattının yapımı
* 1856-1866 İzmir-Aydın demiryolu hattının yapımı
* 15 Şubat 1856 İstanbul Tıp Cemiyeti'nin (Societe Medicale de Constantinople) kurulması
* 18 Şubat 1856 Islahat Fermanı'nın ilanı
* 30 Mart 1856 Paris Barış Antlaşması
* 30 Mart 1856 Rusya'nın bozguna uğraması
* 30 Mart 1856 Karadeniz'in tarafsız ve silahsız bir hale getirilmesi
* 22 Mayıs 1856 İstanbul Tıp Cemiyeti'ne Şahane ünvanının verilmesi ve cemiyetin adının, Cemiyet-i Tıbbiye-i Şahane olarak değişmesi
* 1857 Orman Mektebi açılması hususunda ilk teşebbüs
* 1857 Cidde olayları ve İngiliz kuvvetlerinin, müslim-gayri müslim çatışmalarına müdahalesi
* 1857 Gümrük resminin, eşyanın vardığı değil çıktığı yerde alınması usulünü getiren Mahrec Nizamnamesi'nin yayımlanması
* 1857-1862 Beyrut - Şam şosesinin yapımı
* 17 Mart 1857 Maarif-i Umumiyye Nezareti'nin kurulması
* 6 Kasım 1857 Paris'te Mekteb-i Osmani adında bir Osmanlı mektebinin açılması
* 1858 Ceza Kanunname-i Hümayunu'nun kabulü
* 1858 Kız rüşdiye mekteplerinin açılması
* 1858-1859 Emlak, arazi ve temettü vergilerinin ayrılması
* 6 Haziran 1858 Arazi Kanunnamesi'nin kabulü
* 8 Haziran 1858 Beyoğlu ve Galata'da kurulacak Altıncı Daire-i Belediyye'nin nizamname-yi umumisi (ilk örnek belediye)
* 1859 Kaimelerin piyasadan toplanabilmesi için "iane-i umumiyye" toplanması
* 1859 Fransızca'dan yapılan ilk şiir tercümesi risalesi, Şinasi'nin Tercüme-i Manzume'sinin neşri
* 12 Şubat 1859 Mekteb-i Mülkiyye'nin kuruluşu
* 1860 Ticaret mahkemelerinin kuruluşu
* 1860 İlk basılı yerli tiyatro, Şinasi'nin Şair Evlenmesi'nin tefrika edilmesi
* 1860-1861 Lübnan ve Suriye Olayları
* 1860-1861 Lübnan'ın imtiyazlı bir eyalet haline getirilmesi
* 22 Ekim 1860 Tercüman-ı Ahval gazetesinin yayına başlaması
* 1861 Abdülmecid'in vefatı ve Abdülaziz'in tahta çıkması
* 1861 Cemiyet-i İlmiyye-i Osmaniye'nin kuruluşu
* 1861 Usul-i Muhakemat-ı Ticaret Nizamnamesi'nin kabulü
* 1861-1866 Rusçuk - Varna demiryolu hattının yapımı
* 9 Haziran 1861 Cebel-i Lübnan mutasarrıflığı'nın hususi statüsünün tesbiti ve Cebel-i Lübnan nizamnamesi
* 9 Haziran 1861 David Paşa'nın Lübnan'a vali olarak atanması
* 29 Nisan 1861 Fransız ve İngilizler'le Kanlıca Ticaret muahedelerinin yapılması Bu muahede dış ticarette gümrük resmi oranının %8'e yükseltilmesi ve esnaflıkta inhisar sisteminin kaldırılması
* 1862 Tuna vilayetinin kuruluşu ve Mithad Paşa'nın vali olarak tayini
* 1862 Gümrük resimlerine esas teşkil eden mal fiyatlarında %10 indirim yapıldıktan sonra gümrük resmi alınmaya başlanması
* 1862 Kaimelerin piyasadan tamamıyla toplanması
* 1862 Altının değerinin 100 kuruş olarak tesbiti
* 1862 Roman türünde Batıdan yapılan ilk tercüme, Fenelon'dan Tercüme-I Telemak'ın Yusuf Kamil Paşa tarafından yayınlanması; Cemiyet-I Tıbbiye-i Osmaniye'nin kurulması
* 1862 Mahrec-i Aklam'ın kurulması
* 20 Temmuz 1862 Mekteb-i Maarif-i Adliye'nin, "Mekteb-i Aklam" adı altında yeni bir şekle sokulması
* 8 Ekim 1862 Islah-ı Sanayi Komisyonu'nun teşkil edilmesi
* 1863 Abdülaziz'in Mısır'a seyahati
* 1863 Mithad Paşa tarafından Niş'te ilk Islahhane'nin (sonraki yıllarda Sanayi Mektebi) kuruluşu
* 1863 İstanbul Eczacılık Cemiyeti'nin (Societe de Constantinople) kurulması; Protestan Robert Koleji'nin açılması
* 1863 Menafi Sandığı'nın kurulması
* 1863 Mektuplara pul yapıştırılmaya başlanması
* 1863 Ticaret-i Bahriyye Kanunnamesi'nin kabulü
* 13 Ocak 1863 Darü'l-Fünun'da, halka açık serbest konferans şeklinde derslere başlanması
* 18 Şubat 1863 Sultanahmet Sergisi'nin (Sergi-i Umumi) açılışı
* 1864 Mekatib-i Sıbyan-ı Müslime Komisyonu'nun kurulması; Mekteb-i Harbiye dahilinde Erkan-ı Harp sınıfının açılması; Cemiyet-i Tedrisiye-i İslamiye'nin (Darü'ş-Şafaka) kurulması; Saint Joseph okulunun kurulması; İlk basılmış nazariyat kitabı (Haşim Bey'in Mecmu'atü'l-Makamat'ı)
* 1864 İyonya adalarının (Yedi Ada Cumhuriyeti'ni oluşturan adalar) İngiltere tarafından Yunanistan'a verilmesi
* 1864 Karadan Hindistan'ı Avrupa'ya bağlayan telgraf hattının tamamlanması
* 1864 Islah-ı Sanayi Komisyonu'nun kuruluşu
* 1864 Nizamiye mahkemelerinin kuruluşu
* 1864-1876 Paris'e talebe gönderilmesi
* 8 Ekim 1864 Vilayet Nizamnamesi'nin kabulü
* 1865 Müstakil Romen kilisesinin kurulması
* 1865 İstanbul Birinci Şehir Postası'nın kuruluşu
* 1865 Darü'l-Fünun binasının inşasının tamamlanması ve Maliye Nezareti'ne tahsis edilmesi; Mekteb-i Tıbbiye'nin nazırlığına Cemaleddin Efendi'nin getirilmesi
* Eylül 1865 Mekteb-i Osmani'nin lağvedilmesi
* 1866 Girit isyanları , Yunanistan ile birleşme faaliyetleri
* 1866 Mısır veraset usulünün değiştirilmesi
* 1866 Ahmed Süreyya Emin Bey'in modelini hazırladığı seri ateşli topla Osmanlılar'ın topçulukta hamle yapması
* 1866 Simkeşler Şirketi'nin kuruluşu
* 1866 Dahilde sarfedilecek malların rayiç fiyatından %10 indirim yapıldıktan sonra gümrük resimlerinin tesbit edilmesi kararı
* 1866-1867 Avusturya'nın Prusya karşısında mağlup olması ve Macaristan ile eşit bir birlik kurması : Avusturya-Macaristan İmparatorluğu
* 1867 Sırbistan'daki son Osmanlı askeri temsiliyetinin ortadan kaldırılması, Sırp kalelerinin tahliyesi
* 1867 Rüşdiyelere gayri müslim talebe alınmaya başlanması; Beyrut Amerikan Üniversitesi'nin kurulması
* 1867 Mısır Valisi İsmail Paşa'nın "hıdiv" olması
* 1867 Genç Osmanlılar'ın Avrupa'ya kaçmaya başlamaları
* 1867 Yabancılara mülk edinme hakkının verilmesi
* 1867 Bahriye Nezareti'nin Kuruluşu
* 1867 Menafi Sandığı'nın bütün vilayet ve sancak merkezlerine yayılması
* 1867-1876 İzmir Rıhtımı'nın inşası
* 22 Şubat 1867 Eğitim sahasında Fransız notasının verilmesi
* 8 Haziran 1867 Mısır'a hıdivlik statüsünün verilmesi
* 21 Haziran 1867 Sultan Abdülaziz'in Avrupa seyahati
* 1868 Ali Paşa'nın Girit isyanlarını teskin etmesi ve Girit'e özerk bir statü verilmesi
* 1868 Galatasaray Sultanisi'nin açılması
* 1868 İstanbul Emniyet Sandığı'nın kurulması
* 1868 Demirciler ve Dökümcüler şirketlerinin kuruluşu
* 1868 Yunan postasının kapatılması
* 1868 Feshane'nin modern bir dokuma fabrikası haline getirilmesi
* 1868 Darü'l-Muallimin-i Sıbyan'nın açılması; Mekteb-i Hiref ve Sanayi'nin kurulması; Sanayi Mektebi'nin kurulması
* 1 Mart 1868 Adliye Nezareti'nin kurulması
* 1 Nisan 1868 Şura-yı Devlet'in teşekkülü ve Divan-ı Ahkam-ı Adliyye'nin ayrı bir temyiz organı olarak ayrılması
* 8 Nisan 1869 İkinci Darü'l-Fünun binasının inşasının tamamlanması ve Darü'l-Fünun-ı Osmani'nin kurulması
* 21 Haziran 1869 Sultan Abdülaziz'in Avrupa Seyahati
* 1 Eylül 1868 Mekteb-i Sultani'nin açılması
* 2 Eylül 1869 Maarif-i Umumiyye Nizamnamesi ile ilk ve orta tedrisatın düzenlenmesi
* 26 Ağustos 1869 Turuk Nizamnamesi'nin kabulü
* 13 Ekim 1869 İmparatoriçe Eugénié'nin İstanbul'a gelişi
* 1869 Süveyş Kanalı'nın açılması
* 1869 Osmanlı Ordusu'nun Nizamiye, Redif ve Mustahfız diye üç bölüme ayrılması
* 1869 Mecelle-i Ahkam-ı Adliyye'nin ilk kitabının kabulü
* 1869 Mekteb-i Harbiye dahilinde bir Baytar sınıfının açılması
* Ekim 1869 Darü'l-Fünun-ı Osmani'de talebe kaydına başlanması
* 1870 Müstakil Bulgar kilisesinin kurulması ve Bulgarlar'ın Rum Patrikhanesi'nin nüfuzundan çıkmaları
* 1870 Fransa'nın, Almanya ve Prusya Savaşı'nda ağır mağlubiyet alması
* 1870 Cenab Şehabeddin'in doğumu; Batılı tarzda ilk roman hikaye türünde, Ahmed Midhat'ın Su-i Zan-Esaret adlı kitabının neşri; Mühendishane'nin Maçka Harbiye Mektebi içerisinde topçu ve istihkam sınıflarında eğitim faaliyetlerine devam etmesi; Sıbyan mekteblerinin ıslahı ve iptidai adı altında yeni mekteplerin açılması; Darü'l-Fünun'ı Osmani'yi teşkil eden şubeler arasında "İlm-i hukuk" şubesinin de yer alması; Tıp eğitiminin Türkçe yapılmaya başlanması
* 1870 Karadeniz'in tekrar silahlandırılması ve Rusya'nın Paris Antlaşması'nın hükümlerini tanımaması
* 1870 Darülfünunun açılması teşebbüsü
* 1870-1927 Kemaledin Bey (mimar)